Honorowi Obywatele Chojnic i biografie

wycech.jpg

Honorowe obywatelstwo miasta Chojnic otrzymał Czesław Wycech 16 października 1960. Urodził się 20 lipca 1899 r. w rodzinie chłopskiej w Wilczogębach, w powiecie jegrowskim na Podlasiu.

W 1918 r. ukończył seminarium nauczycielskie w Warszawie i podjął pracę na Lubelszczyźnie. Za działalność polityczną w „PSL” „Wyzwolenie” oraz w lewicowym ZNP został karnie przeniesiony na Pomorze i w latach 1927 – 37 kierował Szkołą Powszechną w Chojnicach. Wycech napisał obszerna pracę monograficzną pt. „Powiat chojnicki. Ziemia – ludzie – przeszłość. Życie gospodarcze i społeczne”, która ukazała się nakładem Oddziału Powiatowego Towarzystwa Krajoznawczego w roku 1936. Była to pierwsza polska monografia regionu i powiatu przeznaczona dla szerokiego kręgu czytelniczego, stanowiąca główne źródło wiedzy regionalnej.

„Moja sytuacja na terenie Chojnic – pisał Wycech we „Wspomnieniach” (wyd. 1969) – była odmienna. (…) Przybywałem do Chojnic, jako ofiara rządów sanacyjnych. Miejscowe społeczeństwo, przeważnie opozycyjnie ustosunkowane do rządu, przyjęło mnie bardzo dobrze. Szybko więc, nawiązałem z nim dobre stosunki, mimo, że znany byłem ze swych  lewicowych poglądów.(…). W latach 1937 – 39 pracował we władzach ZNP. Po klęsce wrześniowej 1939 r., Wycech wraz z grupą lewicowych działaczy nauczycielskich utworzył Tajną Organizację Nauczycielską, organizuje w całym kraju tajne nauczanie. Po wojnie został w 1945 r. powołany w skład Rządu Jedności Narodowej, jako minister oświaty. W latach 1956 – 1957 zastępca przewodniczącego Rady Państwa, a następnie do 1971 r. Marszalek Sejmu PRL.

W dniu 18 sierpnia 1957 r. Czesław Wycech dokonał aktu odsłonięcia pomnika Hieronima (Jarosza) Derdowskiego w Wielu. Wygłosił okolicznościowe przemówienie. Był przewodniczącym Honorowego Prezydium Komitetu Odbudowy Pomnika. Przy poparciu Czesława Wycecha powstały w Chojnicach dwa duże przedsiębiorstwa „Mostostal” i „Zremb” oraz Zakład Komunikacji Miejskiej. Podkreślić należy, że Chojnice pod koniec lat pięćdziesiątych były miastem o stosunkowo niewielkiej liczbie mieszkańców, które uzyskały zgodę Ministerstwa Gospodarki Komunalnej na utworzenie tego typu zakładu i przydział pierwszych autobusów dla komunikacji miejskiej.

Czesław Wycech zmarł 26 maja 1977 r. w Warszawie. Ulica Wycecha znajduje się na osiedlu domów jednorodzinnych w rejonie ul. Prochowej.

Oprac.(red) Z.S.

Patroni ulic, „Gazeta Pomorska”, 28. 07.1999. Z. Stromski, Zagadki z przeszłości, :Gazeta Chojnicka”, 25. 11. 1994. Cz. Wycech, Wspomnienia, Warszawa 1969.